درحالىكه تذكر يافتن است . يعنى تفكر تلاش براى رسيدن به مطلوب است ولى تذكر حاصل تفكر است و آن را در زمانى كه حاصل فراموش شود مجددا در ذهن حاضر مىكند ، بنابراين تذكر وجود است . و ابنية التذكر ثلاثة اشياء : اركان و بناى تذكر بر سه چيز است : الانتفاع بالعظة ، و الاستبصار للعبرة و الظفر بثمرة الفكرة . الف ) انتفاع از وعظ است نشان تاثير وعظ در قلب ، ايجاد خوف و رجاء است و در عمل تحصيل خير از روى اخلاص است . ب ) بصيرت يافتن به سبب عبرت است عبر جمع عبرت است . استبصار طلب بصيرت بسيار است . يعنى سالك بايد از حوادث روزگار درس عبرت بگيرد ، از شادىها و گرفتارىهاى ديگران توجه به حال خود نمايد عقل خود را در طلب مقصود به حركت درآورد . ج ) بهره‌بردن از ثمرات فكر ثمرهء تفكر حصول معانى در ذهن است كه سالك بايد با تذكر آن معانى را صيقل دهد و بهره‌هاى لازم را از آن ببرد . و همچنين عمل صالح ، ثمرهء فكر صالح است و با تذكر مىتوان عمل صالح را كامل كرد . شروط بهره‌مندى از وعظ : و انما ينتفع بالعظه بعد حصول ثلاثة اشياء : انتفاع از وعظ سه شرط دارد : بشدة الافتقار اليها و بالعمى عن عيب الواعظ و تذكر الوعد الوعيد . الف ) نياز شديد به وعظ و نصيحت سالك بايد به شدت خود را محتاج وعظ و هدايت‌هاى او بداند و بدون وعظ و ارشاد